Το Menet.gr στο WEB
SHOWTIME

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΣΗ

ΝΥΦΙΚΑ ΦΟΡΕΜΑΤΑ
Επισκέψεις:

Website counter

WWW.MENET.GR
Όλες οι φωτογραφίες που αναρτώνται στο site είναι με τη σύμφωνη γνώμη των παρουσιαζομένων καθώς και των γονέων (κηδεμόνων) των βαπτιζομένων (βρεφών). Στις σελίδες των διαφημιζόμενων το περιεχόμενο είναι ευθύνη των ίδιων και καμία ευθύνη δεν έχουμε για το τι προβάλουν, αρκεί να μην περιέχουν ύβρεις και άσεμνο υλικό ( φωτογραφίες,video,κ.τ.λ.).

Η ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ

Προστασία των πνευματικών δικαιωμάτων του φωτογράφου σύμφωνα με το νόμο 2121/93

Ο νόμος 2121/93 Περί Πνευματικής Ιδιοκτησίας και Συγγενικών Δικαιωμάτων, που δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ αριθμός φύλλου 25/τεύχος Α’/4-3-93 ρητά κατοχυρώνει το φωτογραφικό copyright τόσο μέσα από τις γενικές διατάξεις του άρθρου 2 «Περί αντικειμένου του δικαιώματος», του άρθρου 3 «Περί περιουσιακού δικαιώματος» και του άρθρου 4 «Περι ηθικού δικαιώματος» αλλά και ειδικότερες διατάξεις με αποκορύφωμα το άρθρο 38 που αναφέρεται αποκλειστικά στα δικαιώματα των φωτογράφων.
Oι φωτογραφίες προστατεύονται ως αυτοτελή έργα που εκφράζονται με ορισμένη μορφή. Στα χέρια του δημιουργού – φωτογράφου προσφέρεται ένα πλέγμα διατάξεων που τον κατοχυρώνουν απόλυτα. Ανήκει πλέον στη δική του πρωτοβουλία πώς θα μεθοδεύσει την προστασία και τη διεκδίκηση των δικαιωμάτων του εφόσον παραβιασθούν.

Nόμος 2121/93

Άρθρο 1
Πνευματική Ιδιοκτησία

1. Οι πνευματικοί δημιουργοί, με τη δημιουργία του έργου, αποκτούν πάνω σ’ αυτό πνευματική ιδιοκτησία, που περιλαμβάνει, ως αποκλειστικά και απόλυτα δικαιώματα, το δικαίωμα της εκμετάλλευσης του έργου (περιουσιακό δικαίωμα) και το δικαίωμα προστασίας του προσωπικού τους δεσμού προς αυτό (ηθικό δικαίωμα).

2. Τα δικαιώματα αυτά περιλαμβάνουν τις εξουσίες, που προβλέπονται στα άρθρα 3 και 4 του παρόντος νόμου.

Άρθρο 2
Αντικείμενο του δικαιώματος

1. Ως έργο νοείται καθε πρωτότυπο πνευματικό δημιούργημα λόγου, τέχνης ή επιστήμης, που εκφράζεται με οποιαδήποτε μορφή, ιδίως τα γραπτά ή προφορικά κείμενα, οι μουσικές συνθέσεις, με κείμενο ή χωρίς, τα θεατρικά έργα, με μουσική ή χωρίς, οι χορογραφίες και οι παντομίμες, τα οπτιακουστικά έργα, τα έργα των εικαστικών τεχνών, στα οποία περιλαμβάνονται τα σχέδια, τα έργα ζωγραφικής και γλυπτικής, τα χαρακτικά έργα και οι λιθογραφίες, τα αρχιτεκτονικά έργα, οι φωτογραφίες, τα έργα των εφαρμοσμένων τεχνών, οι εικονογραφήσεις, οι χάρτες, τα τρισδιάστατα έργα που αναφέρονται στη γεωγραφία, την τοπογραφία, την αρχιτεκτονική ή την επιστήμη.

2. Η προστασία του παρόντος νόμου δεν εκτείνεται σε επίσημα κείμενα με τα οποία εκφράζεται η άσκηση πολιτειακής αρμοδιότητας και ιδίως σε νομοθετικά, διοικητικά ή δικαστικά κείμενα, καθώς και στις εκράσεις της λαϊκής παράδοσης, στις ειδήσεις και στα απλά γεγονότα ή στοιχεία.

Άρθρο 3
Το περιουσιακό δικαίωμα

1. Το περιουσιακό δικαίωμα δίνει στο δημιουργό ιδίως την εξουσία να επιτρέπει ή να απαγορεύει: α) την εγγραφή και την αναπαραγωγή του έργου με κάθε μέσο, όπως μηχανικά, φωτοχημικά ή ηλεκτρονικά μέσα β) τη μετάφραση του έργου γ) τη διασκευή, την προσαρμογή ή άλλες μετατροπές του έργου δ) τη θέση σε κυκλοφορία του πρωτότυπου ή αντιτύπων του έργου με μεταβίβαση της κυριότητας, με εκμίσθωση ή με δημόσιο δανεισμό, καθώς και την επιβολή περιοριστικών όρων στη μεταβίβαση, την εκμίσθωση ή το δημόσιο δανεισμό, ιδίως σε ό,τι αφορά τη χρήση των αντιτύπων ε) την παρουσίαση του έργου στο κοινό στ) τη δημόσια εκτέλεση του έργου ζ) τη μετάδοση ή αναμετάδοση του έργου στο κοινό με τη ραδιοφωνία και την τηλεόραση, με ηλεκτρομαγνητικά κύματα ή με καλώδια ή με άλλους υλικούς αγωγούς ή με οποιανδήποτε άλλο τρόπο, παραλλήλως προς την επιφάνεια της γης ή μέσω δορυφόρων η) την εισαγωγή αντιτύπων του έργου, που παρήχθησαν στο εξωτερικό χωρίς τη συναίνεση του δημιουργού ή, εφόσον πρόκειται για εισαγωγή από χώρες εκτός της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, που το δικαίωμα της εισαγωγής αντιτύπων στην Ελλάδα είχε συμβατικά διατηρηθεί από το δημιουργό.

2. Δημόσια θεωρείται κάθε χρήση ή εκτέλεση ή παρουσίαση του έργου, που κάνει το έργο προσιτό σε κύκλο προσώπων ευρύτερο από το στενό κύκλο της οικογένειας και το άμεσο κοινωνικό περιβάλλον, ανεξαρτήτως από το αν τα πρόσωπα αυτού του ευρύτερου κύκλου βρίσκονται στον ίδιο ή σε διαφορετικούς χώρους.

Άρθρο 4
Το ηθικό δικαίωμα

1. Το ηθικό δικαιώμα δίνει στο δημιουργό ιδίως τις εξουσίες: α) της απόφασης για το χρόνο, τον τόπο και τον τρόπο κατά τους οποίους το έργο θα γίνει προσιτό στο κοινό (δημοσίευση) β) της αναγνώρισης της πατρότητάς του πάνω στο έργο και ειδικότερα την εξουσία να απαιτεί, στο μέτρο του δυνατού, τη μνεία του ονόματός του στα αντίτυπα του έργου του και σε κάθε δημόσια χρήση του έργου του ή, αντίθετα, να κρατάει την ανωνυμία του ή να χρησιμοποιεί ψευδώνυμο γ) της απαγόρευσης κάθε παραμόρφωσης, περικοπής ή άλλης τροποποίησης του έργου του, καθώς και κάθε προσβολής του δημιουργού οφειλόμενης στις συνθήκες παρουσίασης του έργου στο κοινό δ) της προσπέλασης στο έργο του, έστω και αν το περιουσικό δικαίωμα στο έργο ή η κυριότητα στον υλικό φορέα του έργου ανήκει σε άλλον, οπότε η προσπέλαση πρέπει να πραγματοποιείται κατά τρόπο που προκαλεί τη μικρότερη δυνατή ενόχληση στο δικαιούχο ε) προκειμένου περί έργων λόγου ή επιστήμης, της υπαναχώρησης από συμβάσεις μεταβίβασης του περιουσιακού δικαιώματος ή εκμετάλλευσής του εφόσον αυτό είναι αναγκαίο για την προστασία της προσωπικότητάς του εξαιτίας μεταβολής στις πεποιθήσεις του ή στις περιστάσεις και με καταβολή αποζημίωσης στον αντισυμβαλλόμενο για τη θετική του ζημιά

Άρθρο 14
Τύπος των δικαιοπραξιών

Δικαιοπραξίες που αφορούν την μεταβίβαση εξουσιών από το περιουσιακό δικαίωμα, την ανάθεση ή την άδεια εκμετάλλευσης και την άσκηση του ηθικού δικαιώματος είναι άκυρεςαν δεν καταρτισθούν εγγράφως. Την ακυρότητα μπορεί να επικαλεστεί μόνο ο πνευματικός δημιουργός.

Άρθρο 18 παρ. 3

..»Εάν για την ελεύθερη αναπαραγωγή του έργου χρησιμοποιούνται τεχνικά μέσα, όπως συσκευές εγγραφής ήχου ή εικόνας και ήχου, μαγνητικές ταινίες ή αλλοι υλικοί φορείς πρόσφοροι φια την αναπαραγωγή ήχου ή εικόνας ή ήχου και εικόνας, φωτοτυπικά μηχανήματα, χαρτί κατάλληλο για φωτοτυπίες ή ηλεκτρονικοί υπολογιστές, οφείλεται εύλογη αμοιβή στο δημιουργό του έργου και στους δικαιούχους συγγενικών δικαιωμάτων. Η αμοιβή ορίζεται στο 6% της αξίας των συσκευών εγγραφής ήχου ή εικόνας ή ήχου και εικόνας και των μαγνητικών ταινιών ή άλλων υλικών φορέων, 4% της αξίας των φωτοτυπικών συσκευών και του χαρτιού κατάλληλου για φωτοτυπίες και 2% της αξίας των ηλεκτρονικών υπολογιστών. Σε κάθε περίπτωση ο υπολογισμός γίνεται κατά την εισαγωγή ή την διάθεση από το εργοστάσιο ή την χονδρική ή λιανική πώληση….»

Άρθρο 38
Δικαιώματα φωτογράφων

1. Η μεταβίβαση του περιουσιακού δικαιώματος ή η σύμβαση και η άδεια εκμετάλλευσης, που αφορούν δημοσίευση φωτογραφίας σε εφημερίδα ή περιοδικό ή άλλο μέσο μαζικής ενημέρωσης, καλύπτει, εφόσον δεν υπάρχει αντίθετη συμφωνία, τη δημοσίευση της φωτογραφίας στη συγκεκριμένη εφημερίδα ή το συγκεκριμένο περιοδικό ή το συγκεκριμένο μέσο μαζικής ενημέρωσης, στο οποίο αναφερόταν η μεταβίβαση ή η σύμβαση και η άδεια εκμετάλλευσης, καθώς και τη διατήρησή της στο αρχείο τους. Για κάθε δημοσίευση μετά την πρώτη, οφείλεται το μισό της τρέχουσας αμοιβής. Η δημοσίευση φωτογραφίας από αρχείο εφημερίδας ή περιοδικού ή άλλου μέσου μαζικής ενημέρωσης, που έχει μεταβιβασθεί δεν επιτρέπεται χωρίς την αναφορά του τίτλου της εφημερίδας ή του περιοδικού ή του ονόματος του μέσου μαζικής ενημέρωσης, στο αρχείο των οποίων έχει περιέλθει αρχικά με νόμιμο τρόπο η φωτογραφία.

Εφόσον για τη δημοσίευση φωτογραφίας παραχωρείται το πρωτότυπο της φωτογραφικής αποτύπωσης, η παραχώρηση αυτή, αν δεν υπάρχει αντίθετη συμφωνία, αφορά μόνο τη χρήση του πρωτοτύπου που πρέπει να επιστρέφεται στο φωτογράφο μετά την πραγματοποίηση της χρήσης για την πρώτη δημοσίευση.

3. Ο φωτογράφος διατηρεί το δικαίωμα αναζήτησης και επιστροφής των φωτογραφιών του, που δεν έχουν δημοσιευτεί, σε οποιοδήποτε χρονικό διάστημα μετά την παρέλευση τριμήνου από τη σύμβαση ή την άδεια εκμετάλλευσης προς τη συγκεκριμένη εφημερίδα ή το συγκεκριμένο περιοδικό ή άλλο μέσο μαζικής ενημέρωσης.

4. Σε κάθε δημοσίευση φωτογραφίας, πρέπει να αναφέρεται το όνομα του φωτογράφου. Το ίδιο ισχύει και στην περίπτωση μεταβίβασης αρχείου εφημερίδας ή περιοδικού ή άλλου μέσου μαζικής ενημέρωσης.

5. Ο ιδιοκτήτης εφημερίδας ή περιοδικού δεν μπορει να εκδίδει βιβλία ή λευκώματα και να πραγματοποιεί εκθέσεις χρησιμοποιώντας ως υλικό φωτογραφίες του μισθωτού φωτογράφου χωρίς την άδειά του. Το ίδιο ισχύει και στην περίπτωση δανεισμού.

Άρθρο 39
Ακυρότητα αντίθετων συμφωνιών

Συμφωνίες που προβλέπουν ρυθμίσεις διαφορετικές ή ύψος αμοιβών χαμηλότερο από τα καθοριζόμενα με τα προηγούμενα άρθρα του παρόντος κεφαλαίου, είναι, εφόσον δεν ορίζεται άλλως στο νόμο, άκυρες κατά το μέτρο που περιέχουν ρήτρες δυσμενέστερες για τους δημιουργούς.

Άρθρο 72
Κατάργηση διατάξεων και ρύθμιση άλλων θεμάτων

…5. Το άρθρο 38 παρ. 4 εδ. α’ του παρόντος νόμου εφαρμόζεται για τη δημοσίευση οποιασδήποτε φωτογραφίας.
.

Προστασία του copyright στην ηλεκτρονική επεξεργασία εικόνας

Πέρα από την προστασία των φωτογραφιών ως αυτοτελών έργων τέχνης που εκφράζονται με ορισμένη μορφή, προκύπτει σαφώς από τις διατάξεις του νόμου 2121/93 η προστασία των φωτογραφιών και στην εξελισσόμενη τεχνολογία της ψηφιακής εικόνας.

Πράγματι τελευταία παρατηρείται το φαινόμενο της επέμβασης σε φωτογραφικά έργα μέσω ηλεκτρονικού υπολογιστή και προγραμμάτων επεξεργασίας εικόνας είτε 1. με την άδεια του δημιουργού είτε 2. συχνά τελείως αυθαίρετα. Αυτό πιθανόν συμβαίνει εφόσον δεν έχει εμπεδωθεί σε ευρύτερα πλαίσια η έννοια του φωτογραφικού copyright ενώ π.χ. για τους μουσικούς, τους συγγραφείς κλπ. ελάχιστοι διανοούνται να κάνουν κασεττοπειρατεία ή να θέσουν σε κυκλοφορία κλεψίτυπα βιβλία.

Όπως συνάγεται ευθέως από το γράμμα του νόμου, η προστασία του έργου είναι καθολική ανεξάρτητα από το μέσο το οποίο χρησιμοποιείται για την μετάδοση, επεξεργασία ή μεταβολή του έργου. Έτσι βάσει των διατάξεων των άρθρων 3 και 4 ο δημιουργός οπλίζεται με ένα πλέγμα δικαιωμάτων που τον προστατεύουν αποτελεσματικά ως προς την εκδοχή της ψηφιοποίησης της φωτογραφικής εικόνας.

Η προσεκτική μελέτη των παραπάνω άρθρων τεκμηριώνει οριστικά αυτή την πεποίθηση.
Ο δημιουργός (στο προκείμενο ο φωτογράφος) δικαιούται να απαγορεύει:

…Την εγγραφή και αναπαραγωγή του έργου με κάθε μέσο, όπως … ηλεκτρονικά μέσα (άρθρο 3 παρ. 1 εδάφιο α’)
…την διασκευή, προσαρμογή ή άλλες μετατροπές του έργου (άρθρο 3 παρ. 1 εδάφιο γ’)
…την μετάδοση ή αναμετάδοση με ηλεκτρομαγνητικά κύματα ή καλώδια ή οποιονδήποτε άλλο τρόπο… (άρθρο 3 παρ. 1 εδάφιο ζ’)

Επιπλέον στα πλαίσια της άσκησης του ηθικού δικαιώματος ο δημιουργός έχει το δικαίωμα να απαγορεύει κάθε παραμόρφωση, περικοπή ή άλλη τροποποίηση του έργου όπως και κάθε προσβολή οφειλόμενη στις συνθήκες παρουσίασης (άρθρο 4 παρ. 1 εδάφιο γ’).

Oφείλουμε να διακρίνουμε λοιπόν τις δύο περιπτώσεις 1. όταν υπάρχει και 2. όταν ελλείπει τελείως η άδεια του δημιουργού και τί προβλέπει ο νέος νόμος.

Από τις παραπάνω διατάξεις είναι σαφές ότι: Ακόμη και αν η χρήση της φωτογραφίας έχει παραχωρηθεί νόμιμα αλλά δεν υπάρχει ειδική ρητή πρόβλεψη στην γραπτή (όπως επιβάλλει το άρθρο 14 του ιδίου νόμου) συμφωνία μεταξύ του φωτογράφου και του πελάτη στον οποίο εκχωρεί μέρος ή ακόμη και το σύνολο των δικαιωμάτων του πάνω σε ένα φωτογραφικό έργο, ο πελάτης (ο αντισυμβαλλόμενος του φωτογράφου) δεν έχει το δικαίωμα να αλλοιώνει το έργο στο ελάχιστο, με ηλεκτρονικό ή αλλο τρόπο. Ακόμη και το απλό κροπάρισμα πρέπει να γίνεται με σύμφωνη γνώμη του δημιουργού. Δηλ. το να γίνει μια σύνθεση ένα απλό «κεφαλάκι» (όπως είναι η σχετική ορολογία στη γλώσσα των φωτορεπόρτερ) απαγορεύεται ρητά. Πολύ περισσότερο απαγορεύονται χωρίς τη σύμφωνη γνώμη του φωτογράφου, οι δραστικές επεμβάσεις που «κάνουν αγνώριστη» την φωτογραφία.

Αν βέβαια δεν υπάρχει καν άδεια, αλλά αυθαίρετα, κακόπιστα και παράνομα επεμβαίνει τρίτος σε φωτογραφικά έργα μέσω προγράμματος επεξεργασίας εικόνας, ανεξάρτητα από τον τρόπο που περιήλθαν στην κατοχή του, ο δημιουργός φωτογράφος προστατεύεται πλήρως από τις διατάξεις των άρθρων 3 και 4 που επικαλούμαστε παραπάνω.

Η έκταση της προστασίας είναι ευρύτατη, γιατί εκτός από την αγωγή προς αποζημίωση ο δημιουργός που τα δικαιώματά του προσβλήθηκαν μπορεί να αξιώσει την ποινική δίωξη που επισύρει ιδιαίτερα αυστηρές ποινές.


 

Δυστυχώς η ενημέρωση του ευρύ κοινού, γύρω από τα θέματα πνευματικών δικαιωμάτων των φωτογράφων, δεν είναι η πλέον σαφής και πλήρης, με αποτέλεσμα πολλά ζευγάρια που προγραμματίζουν τη φωτογράφηση του γάμου τους ή της βάπτισης του παιδιού τους, να έχουν κενά στην κατανόηση. Αυτή η κατάσταση οδηγεί συχνά σε παρερμηνείες και κάποιες φορές σε διαφορές μεταξύ πελάτη (ζευγαριού) και φωτογράφου.

Θέλοντας να ξεκαθαρίσουμε κάθε θολό ή και δύσκολο, στην κατανόηση, σημείο θα προσπαθήσουμε μέσα από αυτό το άρθρο να εξηγήσουμε όσα προβλέπονται για τα πνευματικά δικαιώματα του φωτογράφου, εστιάζοντας όμως στις περιπτώσεις φωτογράφησης γάμων, βαπτίσεων και άλλων κοινωνικών εκδηλώσεων.

Για τον λόγο αυτό, απευθυνθήκαμε στον αρμόδιο φορέα, τον Οργανισμό Συλλογικής Διαχείρισης και Προστασίας Πνευματικών Δικαιωμάτων Φωτογράφων «ΦΟΙΒΟΣ» και ο κύριος Γιώργος Παπαθανασίου, Πρόεδρος του Οργανισμού, δέχθηκε πρόθυμα να δώσει απαντήσεις στα ερωτήματά μας.

 

Μεταξύ του ζευγαριού και του φωτογράφου συστήνεται να υπάρχει γραπτή συμφωνία και αν ναι, τι πρέπει να προβλέπεται σε αυτή, σχετικά με τη χρήση των φωτογραφιών και τα δικαιώματα των φωτογράφων;

 

Γιώργος Παπαθανασίου : Είναι ευνόητο ότι ενώ κατά κανόνα η φωτογράφηση γάμων και βαπτίσεων συνήθως δεν αντιμετωπίζεται από τους εμπλεκόμενους ως μια απλή «εμπορική συμφωνία» μεταξύ ιδιωτών, δεδομένου ότι από πλευράς φωτογραφιζόμενων οι στιγμές αυτές είναι ξεχωριστές, για δε τον φωτογράφο συνιστά παραγωγή δημιουργικού έργου, εν τούτοις και για την αποφυγή αμφισβητήσεων και παρεξηγήσεων συνιστάται η κατάρτιση γραπτής συμφωνίας. Ο γραπτός τύπος της συμφωνίας παρέχει σαφήνεια και αποδεικτική ικανότητα σε σχέση με τα συμφωνηθέντα.


Σύμφωνα με το σχετικό νόμο (2121/93), ο οποίος προστατεύει τα δικαιώματα των πνευματικών δημιουργών, οι συμφωνίες εκχώρησης πνευματικών δικαιωμάτων πρέπει να είναι γραπτές.

Οι φωτογραφίες, σύμφωνα με τον παραπάνω νόμο, προστατεύονται ως αυτοτελή έργα και, προκειμένου να γίνεται νόμιμα οποιαδήποτε χρήση τους από τρίτους, πρέπει ο δημιουργός φωτογράφος να έχει εκχωρήσει έγγραφα αντίστοιχες εξουσίες από το περιουσιακό του δικαίωμα (στη νομική γλώσσα «να έχει εκχωρήσει άδεια εκμετάλλευσης») ή να έχει μεταβιβάσει το περιουσιακό δικαίωμα επί του έργου του. Αυτή η εκχώρηση άδειας ή η μεταβίβαση του περιουσιακού δικαιώματος και η αποξένωση του φωτογράφου από το έργο του γίνεται  μόνο από το φωτογράφο δημιουργό, αφού η χρήση των φωτογραφιών αποτελεί μέρος του πνευματικού δικαιώματος του φωτογράφου (συγκεκριμένα του περιουσιακού δικαιώματός του).

Σε απλή γλώσσα αυτό σημαίνει πως ο φωτογράφος δεν «πουλάει» φωτογραφίες (δηλαδή το ατυχώς λεγόμενο «υλικό», στο οποίο αναφέρονται κάποιοι που έχουν μάλλον ερασιτεχνική σχέση με τα δικαιώματα της πνευματικής ιδιοκτησίας των φωτογράφων), αλλά «εκχωρεί» κάποια άδεια χρήσης των εξουσιών του περιουσιακού του δικαιώματος ή μεταβιβάζει αυτό το περιουσιακό δικαίωμά του έναντι αντίστοιχης αμοιβής που συμφωνείται.

Συνεπώς στο συμφωνητικό, εκτός από τα στοιχεία των συμβαλλομένων και την εντολή του «πελάτη», θα πρέπει να αναφέρονται, μεταξύ άλλων, το περιεχόμενο της φωτογράφησης (δηλ. αν θα περιέχει εκτός από φωτογράφηση του μυστηρίου και την φωτογράφηση του ζευγαριού πριν ή μετά την εκκλησία, την φωτογράφηση κατά τη δεξίωση και την πρόβλεψη αντίστοιχης ρύθμισης, εφ’ όσον αναλαμβάνεται από τον ίδιο φωτογράφο, και για τη βιντεοσκόπηση), η χρήση που μπορεί να κάνει ο «πελάτης» (π.χ. αν είναι μόνο για προσωπική χρήση), η διάρκεια χρήσης, ο τόπος χρήσης, καθώς και η αντίστοιχη αμοιβή.

Όλα αυτά θα πρέπει να είναι ευκρινώς διατυπωμένα στο συμφωνητικό, με τη δυνατότητα επιλογής από τον πελάτη, προκειμένου να πληρούνται και οι προϋποθέσεις τήρησης του νόμου για την προστασία του καταναλωτή, αλλά και να μην δημιουργούνται συνθήκες αρνητικές για τον επαγγελματία, με την αναφορά σε όρους αόριστων υποχρεώσεών του.

 

Ο φωτογράφος που καλείται να φωτογραφίσει ένα μυστήριο, εφόσον αμείβεται και ενεργεί κατ’ εντολή του πελάτη (ζευγάρι), οφείλει να παραδώσει και τα πρωτότυπα αρχεία των φωτογραφιών (σε υψηλή ανάλυση) ή τα αρνητικά (αν πρόκειται για φιλμ); Τι προβλέπει η νομοθεσία για τα πρωτότυπα αρχεία του φωτογράφου, όταν η φωτογράφιση γίνεται κατόπιν εντολής από πελάτη;

 

 Γιώργος Παπαθανασίου : Εκτός αν υπάρχει αντίθετη συμφωνία με γραπτό τύπο που να αναφέρει ρητά ότι ο φωτογράφος υποχρεούται να παραδώσει τα αρνητικά, τα slides ή τα αρχεία φωτογραφιών που δημιουργεί σε ηλεκτρονική μορφή (με την ανάλογη υψηλότερη αμοιβή του), ο δημιουργός φωτογράφος έχει κάθε δικαίωμα να τα διατηρεί στην κυριότητα του, διότι αυτό αποτελεί τρόπο άσκησης του περιουσιακού και ηθικού δικαιώματος του επί του φωτογραφικού έργου (άρθρα 3 και 4 του νόμου Ν. 2121/93). Στις συνηθισμένες περιπτώσεις που προκύπτει τέτοια διαφωνία μεταξύ πελάτη και φωτογράφου (κατά κανόνα φωτογράφηση γάμων, βαπτίσεων και κοινωνικών εκδηλώσεων, χωρίς προηγούμενη έγγραφη ειδική συμφωνία για παράδοση των αρνητικών, των slides ή των αρχείων φωτογραφιών που δημιουργεί σε ηλεκτρονική μορφή), η υποχρέωση του φωτογράφου εξαντλείται στην παράδοση των εκτυπωμένων φωτογραφιών.

Ακόμη όμως και αν τα αρνητικά, τα slides ή τα αρχεία φωτογραφιών σε ηλεκτρονική μορφή περιέρχονταν με οποιοδήποτε τρόπο, έγγραφο ή όχι (οικειοθελώς ή μη), στον πελάτη, αυτός δεν δικαιούται σε περαιτέρω οικονομική αξιοποίηση και αναπαραγωγή τους διότι η απλή παράδοση ή/και κατοχή του υλικού φορέα, χωρίς έγγραφο από το φωτογράφο, που θα εμπεριέχει ρητή αναφορά ότι εκχωρεί συγκεκριμένες εξουσίες από το περιουσιακό του δικαίωμα, δεν σημαίνει αυτοδικαίως ότι ο κάτοχος δικαιούται να κάνει οποιαδήποτε άλλη χρήση εκτός από ιδιωτική (άρθρο 17).

Με άλλα λόγια, ακόμη και στην περίπτωση που παραδίνονταν τα αρνητικά, τα slides ή τα αρχεία φωτογραφιών σε ηλεκτρονική μορφή με έγγραφη απόδειξη/συμφωνία της παράδοσής τους δεν θα μπορούσε νόμιμα ο πελάτης να αναπαράξει αντίτυπα των συγκεκριμένων φωτογραφιών και να τα δώσει σε τρίτους εκτός αν τέτοιος όρος ρητά διατυπωνόταν προηγουμένως σε έγγραφη συμφωνία μεταξύ του φωτογράφου και του πελάτη.

Ο φωτογράφος δικαιούται (ακόμη και χωρίς να ζητήσει την άδεια των φωτογραφούμενων) να χρησιμοποιήσει φωτογραφίες από μυστήρια για διαφημιστικούς λόγους; Δικαιούται για παράδειγμα να τοποθετήσει φωτογραφίες του ζευγαριού στη βιτρίνα του καταστήματός του, στις σελίδες του site του ή στη διαφημιστική του καταχώρηση σε ένα περιοδικό; Και αν ναι, υπάρχουν κάποιες προϋποθέσεις;

 

 

Γιώργος Παπαθανασίου : Με το θέμα αυτό έχει ασχοληθεί η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, και έχει αποφανθεί (ομόφωνα):

«Σύμφωνα με το νόμο περί πνευματικής ιδιοκτησίας (Ν. 2121/1913, άρθρα 2 παρ. 1 και 4 και 38 παρ. 4) οι φωτογραφίες προστατεύονται ως πνευματικά έργα, εφόσον έχουν πρωτότυπο χαρακτήρα. Σύμφωνα με την Οδηγία 93/98 της Ε.Ε. (άρθρο 6), πρωτότυπη είναι η φωτογραφία εφόσον είναι αποτέλεσμα της προσωπικής πνευματικής εργασίας του δημιουργού.

Με βάση τα παραπάνω, θα πρέπει να γίνει δεκτό ότι και οι φωτογραφίες γάμου αποτελούν πνευματική ιδιοκτησία του φωτογράφου, ο οποίος και δικαιούται να τηρεί στο αρχείο του τα αρνητικά.

Το δικαίωμα, όμως, αυτό του φωτογράφου συγκρούεται με το δικαίωμα της προσωπικότητας των εικονιζόμενων προσώπων (ΑΚ 57). Τα πρόσωπα αυτά δεν μπορούν να ζητήσουν τα αρνητικά –εκτός αν κάτι τέτοιο έχει συμφωνηθεί–  δικαιούνται ωστόσο να απαγορεύουν κάθε χρήση που παρά τη θέλησή τους προσβάλλει το δικαίωμα επί της ιδίας εικόνας, στοιχείο του γενικότερου δικαιώματος της προσωπικότητάς τους».

Με απλά λόγια λοιπόν, για να χρησιμοποιήσει κάποιος φωτογράφος φωτογραφίες για διαφημιστικούς λόγους (πχ ανάρτηση σε βιτρίνα, στην ιστοσελίδα ή σε περιοδικό) θα πρέπει να έχει λάβει σχετική άδεια από τους εικονιζόμενους. Αυτό θα μπορούσε ενδεχομένως να συμπεριληφθεί στο ιδιωτικό συμφωνητικό με τον πελάτη.

Στην εποχή του Internet, των blogs και των social media, ο πελάτης (ζευγάρι) δημοσιεύει φωτογραφίες από τον γάμο του ή την βάπτισή του παιδιού του.

Χρειάζεται άδεια του φωτογράφου – δημιουργού γι’ αυτό; Υπάρχουν κάποιες προϋποθέσεις και όροι που πρέπει να τηρηθούν από την πλευρά του πελάτη (ζευγάρι);

 

Γιώργος Παπαθανασίου : Οι φωτογραφίες, όπως είπαμε, προστατεύονται ως αυτοτελή έργα και, προκειμένου να γίνεται νόμιμα η εκμετάλλευσή τους από τρίτους, πρέπει ο δημιουργός φωτογράφος να έχει εκχωρήσει έγγραφα αντίστοιχο δικαίωμα («άδεια εκμετάλλευσης») για κάθε συγκεκριμένη χρήση του έργου του ή να έχει μεταβιβάσει το περιουσιακό δικαίωμα του έργου του.

Οποιαδήποτε χρήση φωτογραφίας (αντιγραφή, αναπαραγωγή, ανάρτηση σε site, blog κλπ) χωρίς έγγραφη άδεια από τον δημιουργό της είναι παράνομη και εκ του νόμου προβλέπονται ποινικές και αστικές κυρώσεις.

Η αναγραφή του ονόματος του φωτογράφου σε κάθε χρήση φωτογραφίας (το λεγόμενο «ηθικό δικαίωμα») είναι υποχρεωτική ακόμη και αν ο φωτογράφος έχει εκχωρήσει άλλα δικαιώματά του.

 


Πηγή: teleiosgamos
Επιμέλεια : Βιβή Κωτούλα


Comments are closed.

Σύνδεση
Εκτυπώσεις φωτογραφιών
ΛΑΜΠΑΔΕΣ

aromata

service-pc

aromata

Ανεβαστε αρχεια προς δημοσιευση
download
ακουστε … live-radio
ΕΟΡΤΟΛΟΓΙΟ
ΖΩΔΙΑ

aromata